หัวหน้าหมวดศึกษาทั่วไป คณะศึกษาศาสตร์
ALICE SYSTEM จาก Sci-Fi สู่ชีวิตจริง: เปิดโลกการเดินทางแบบไร้รอยต่อ
เวลาเรานึกถึงหนังไซไฟ เรามักเห็นตัวละครกระโดดขึ้น “ยานพาหนะอัจฉริยะ” ที่พาไปได้ทุกที่แบบไม่ต้องต่อรถ ไม่ต้องเปลี่ยนพาหนะ และไม่ต้องลากกระเป๋าให้เหนื่อย ความฝันแบบนี้หลายคนเคยคิดว่าเป็นเรื่องไกลตัว แต่ความจริงแล้ว อนาคตนั้นกำลังเลื่อนเข้ามาใกล้แบบที่เราอาจยังตั้งตัวไม่ทัน
วันนี้ Kawasaki เปิดตัวแนวคิด ALICE SYSTEM ระบบขนส่งอัจฉริยะที่มองการเดินทางของมนุษย์ใหม่หมด จากสิ่งที่เคยยุ่งยาก ซับซ้อน ต้องต่อรถหลายเที่ยว ให้กลายเป็น “การเดินทางแบบไร้รอยต่อ”
ตั้งแต่หน้าบ้านถึงปลายทางและนี่คือจุดที่น่าสนใจของ ALICE ซึ่งไม่ได้พูดถึงเทคโนโลยีล้ำๆ เท่านั้น แต่กำลังตั้งคำถามใหม่ต่อพวกเราว่า “ทำไมการเดินทางถึงต้องยุ่งยากขนาดนั้นตั้งแต่แรก”
ALICE มองเห็นปัญหาที่เราคุ้นเคย แต่ไม่มีใครคิดจะแก้มันให้จบ
ทุกวันนี้ การเดินทางไม่ได้เหนื่อยเพราะรถไฟฟ้าช้า หรือเครื่องบินไม่เร็วพอ แต่เหนื่อยเพราะเราต้อง เปลี่ยนพาหนะซ้ำแล้วซ้ำอีก จากบ้านต่อรถต่อเรือต่อรถไฟฟ้า แล้วค่อยถึงที่หมายสิ่งเหล่านี้ทำให้เราต้องเสียเวลา ที่นับว่าเป็นทรัพยากรที่แพงที่สุดเลยก็ว่า แต่กลับปล่อยทิ้งไปกับทางเชื่อม สะพานลอย และชานชาลานับไม่ถ้วนแบบไม่รู้ตัว
ALICE เสนอทางออกแบบง่ายแต่ทรงพลัง โดยการส่ง “Personal Cabin” มารับถึงบ้าน แล้วให้มันพาเราไปเชื่อมกับพาหนะอื่น ๆ โดยไม่ต้องลุกจากที่นั่งเลยแม้แต่นาทีเดียว อาจดูเกินจริงไปหน่อยแต่เทคโนโลยีแทบทั้งหมดก็มีให้เห็นแล้ว ทั้งรถไร้คนขับ เรือไฟฟ้า eVTOL เครื่องบินไฟฟ้า AI เส้นทางอัจฉริยะ จะเห็นได้ว่าโลกเรานั้นไม่ได้รอเทคโนโลยี แต่รอ “ใครบางคนทีกล้าเป็นประเทศแรก ๆ ที่กล้าทดลองระบบแบบนี้”
ถ้า ALICE มาไทย ชีวิตเราจะเปลี่ยนไปแบบไหน
แน่นอนว่าสำหรับผู้สูงอายุและผู้พิการ นี่อาจเป็นสิ่งที่เปลี่ยนชีวิตจริง ๆ แค่เราลองคิดภาพว่าผู้สูงอายุที่ต้องต่อรถสองสามต่อกว่าจะถึงโรงพยาบาล เราก็รู้สึกเหนื่อยแทนแล้ว แต่ ALICE ตัดขั้นตอนพวกนั้นออกทั้งหมด ทำให้การเดินทางไม่ใช่ภาระอีกต่อไป รวมไปถึงการท่องเที่ยว ระบบนี้จะทำให้ประเทศไทยอาจสร้างมาตรฐานใหม่ของการเดินทางในอาเซียนได้เลยทีเดียว ถ้าเราลองนึกภาพดู เราลงสุวรรณภูมิแล้วมี Cabin รับถึงประตู ทำการ Dock เข้ากับอากาศยาน เพื่อไปภูเก็ตและ Dock ต่อเรือไปพีพี โดยยังนั่งอยู่เก้าอี้เดิมตั้งแต่เริ่มต้น สร้างความสะดวกสบายให้แก่ผู้โดยสารอย่างมาก นี่จะทำให้ภาพลักษณ์การท่องเที่ยวของไทยขยับไปอีกระดับแบบเห็นผลทันที ไม่เพียงแค่นั้น สำหรับเมืองรองในหลายจังหวัดก็ได้รับโอกาศแบบใหม่โดยไม่ต้องสร้างสนามบินใหญ่ ๆ หรือท่าเรือราคาแพง ๆ อย่าง น่าน ลำปาง ตรัง ระนอง ก็สามารถเป็นจุดเชื่อม cabin ได้เลย และยังเป็นการผลักดันเศรษฐกิจท้องถิ่นให้โตขึ้นแบบจับต้องได้อีกด้วย
แต่ทุกอย่างไม่ได้โรยด้วยกลีบกุหลาบ ข้อท้าทายของไทยคืออะไร
จากข้างต้นเราอาจะมองว่าจะเกิดขึ้นได้ไหม ในประเทศไทยของเรา และนี่คือสิ่งที่เป็นความท้าท้ายเมื่อ
1. ประเทศไทยของเราไม่ได้พร้อมทันที แม้ cabin จะไม่ต้องใช้รันเวย์แบบเครื่องบิน แต่ก็ยังต้องมีจุด Dock มาตรฐานเดียวกัน รวมถึงเครือข่ายชาร์จพลังงานไฟฟ้า ระบบสื่อสารพาหนะ พาหนะแบบเรียลไทม์ รวมทั้งถนนที่รองรับการขับเคลื่อนของยานพาหนะแบบไร้คนขับ ซึ่งไทยยังต้องปรับปรุงพัฒนาอีกมาก
2. กฎหมายไทยแยกทางบก น้ำ อากาศ ถ้าถามว่า Cabin เดียวสามารถเดินทางได้สามแบบได้ อาจจะฟังดูดีแต่กฎหมายไทยไม่รู้จักสิ่งนี้ ก็ต้องแก้ใหม่แทบทั้งระบบ ซึ่งเป็นเรื่องที่ค่อนข้างยาก
3. ความปลอดภัยต้องเข้มกว่าหลายประเทศ ไทยมีความท้าทายเฉพาะตัว เช่น มอเตอร์ไซค์ที่โผล่มาจากทุกทิศ ถนนบางช่วงผิวไม่สม่ำเสมอ พื้นที่น้ำมีคลื่นลมแรง AI ต้องฉลาดพอที่จะรับมือความเป็นไทย ซึ่งท้าทายกว่าที่คิด
4. ค่าเริ่มต้นสูง ถึงไม่ต้องสร้างสนามบิน แต่จุด Dock ทั่วประเทศก็ต้องใช้งบมหาศาล ซึ่งไทยเรายังมีหลายภาคส่วนที่ต้องใช้งบประมาณในการแก้ปัญหาต่าง ๆ ภายในประเทศ
ผลกระทบต่อสังคมไทยที่อาจเกิดขึ้น
ไม่ใช่แค่เดินทางสะดวกขึ้น แต่โครงสร้างเมืองอาจเปลี่ยนไป เมืองอาจออกแบบใหม่ให้มี “Cabin Hub” แทนที่จะเป็นลานจอดรถ เพราะถ้าคนไม่ใช้รถส่วนตัวมากเหมือนเดิม ลานจอดรถขนาดใหญ่จะกลายเป็นพื้นที่พัฒนาใหม่ เช่น พื้นที่สีเขียว หรือศูนย์บริการผู้สูงอายุ ภาคท่องเที่ยวโตขึ้นโดยไม่ต้องเพิ่มสนามบิน ไทยอาจกลายเป็นประเทศแรกในอาเซียนที่มีระบบเดินทางไร้รอยต่อจริง ๆอาชีพใหม่จะเกิดขึ้นวิศวกรชาร์จพลังงานผู้ควบคุมระบบ Cabin Stationนักวิจัยเส้นทาง AIทีมซ่อมบำรุง eVTOLธุรกิจดั้งเดิมต้องปรับตัวแท็กซี่ รถตู้ เรือโดยสารอาจได้รับผลกระทบ จึงจำเป็นต้องมีการปรับโครงสร้างอาชีพอย่างจริงจัง
สรุป
ALICE SYSTEM ไม่ใช่เพียงความฝัน แต่มันคือคำถามสำคัญที่ว่า “เรากล้าที่ทำเมืองใหม่หรือยัง” สิ่งที่โลกกำลังจับตามองไม่ใช่ตัว Cabin เท่ ๆ หรู ๆ หรือเรือไฟฟ้าที่ล้ำสมัย แต่คือแนวคิดที่ว่าการเดินทางควรเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต ไม่ใช่ภาระที่กินเวลาชีวิตเราไปทุกวัน และ ALICE กำลังบอกเราว่า เวลาเป็นสิ่งมีค่าที่สุด และการเดินทางควรคืนเวลานั้นให้เรามากที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้จากภาพในหนังไซไฟ วันนี้มันไม่ได้ไกลตัวเหมือนเมื่อก่อน อนาคตแบบไร้รอยต่อกำลังขยับเข้ามาใกล้เราเรื่อย ๆ และคำถามคือ ประเทศไทยพร้อมจะขยับไปพร้อมอนาคตนี้หรือยัง
หัวหน้าหมวดศึกษาทั่วไป[email protected]
